kanarek
Hodowla kanarków nie jest trudna i uciążliwa, nie sprawia kłopotu nawet początkującemu hodowcy, dlatego też kanarki tak często goszczą w naszych domach.
Osobiście zetknęłam się z nimi po raz pierwszy mając 6 lat i od tamtej pory nieprzerwanie mam w domu ptaki i nie wyobrażam sobie, by ich nie było.
Połowę sukcesu udanej hodowli jest stworzenie naszym ptakom odpowiednich warunków, czyli przygotowanie klatki, podawanie właściwego pokarmu i jego dodatków oraz troskliwa pielęgnacja.
Klatka
Najodpowiedniejszą dla kanarka klatką będzie prostokątna, z wysuwanym, odpinanym dnem, i osobnymi drzwiczkami na basen. Nie polecam klatek okrągłych ani wykonanych z drewna. Pierwsze powodują u ptaków zawroty głowy, drugie chłoną wilgoć i ciężko je wyczyścić. Klatkę sprzątamy 1-2 razy w tygodniu lub częściej, zależnie od potrzeb, dno wysypujemy piaskiem (do nabycia w sklepach zoologicznych). Kamyki, które ptak wybiera z piasku, służą w żołądku do rozdrabniania pokarmu, a więc są niezbędne dla właściwego żywienia. Poza tym piasek niweluje przykry zapach oraz utrzymuje dom naszego pupila w większym porządku. Tacki, które wysypujemy piaskiem, należy myć w ciepłej wodzie z dodatkiem łagodnego detergentu (na przykład płynu do mycia naczyń) i bardzo dobrze wypłukać. Od czasu do czasu tacki dezynfekujemy (odpowiednie preparaty do nabycia również w sklepach dla zwierząt). Klatkę oczywiście zaopatrujemy w żerdki, najwłaściwsze dla kanarków są żerdzie z krzewów czarnego bzu, ale oczywiście można je wykonać również z innych drzew (najlepiej owocowych). Jestem absolutną przeciwniczką żerdek plastikowych. W wyborze klatki kierujmy się zasadą "im prościej, tym lepiej". Wszelkie zagłębienia, nisze i schowki, są ładne dla nas, ale zupełnie nieprzydatne ptakowi. Dla niego oznaczają one mniej miejsca do latania i skakania, a tym właśnie kanarek zajmuje się przez większość swojego czasu.
Żywienie
Na naszym rynku dostępnych jest wiele mieszanek ziaren dla kanarków, więc każdy znajdzie coś dla siebie. Praktycznie każda mieszanka zawiera wszelkie potrzebne ptakowi dla zachowania dobrego zdrowia i kondycji minerały i witaminy. Poza mieszanką ziaren podajemy ptakom owoce i warzywa takie jak: jabłka (głownie słodkie), gruszki, truskawki, banany, czereśnie, świeże ogórki, sałatę (rzadko lub w niewielkich ilościach), cykorię, marchew zarówno surową (startą) i gotowaną, gotowane ziemniaki, liście babki lancetowatej, krwawnika, mniszka lekarskiego (popularnego mlecza), czy pokrzywy. Można też posiać do skrzynki specjalnie dobrane nasiona traw dla ptaków - do kupienia w sklepach zoologicznych i ogrodniczych. Oczywiście najlepiej by było, gdyby warzywa i owoce nie były pryskane. Takie rośliny jak mniszek, babka, czy krwawnik, znajdziemy na każdej łące, ale nie zrywajmy ich z łąk znajdujących się blisko ulicy, które są zanieczyszczone niestety spalinami. Kanarki lubią też biszkopty i mieszankę jajeczną (podaje się ją również w okresie lęgów). Mieszankę przygotowujemy z żółtka jaja na twardo z dodatkiem bułki tartej, oleju jadalnego i maku. Osobiście mieszankę robię bez maku. W klatce zawsze powinna wisieć kostka wapienna, która nie tylko dostarcza ptakom potrzebnego wapna, ale również ściera dziobek. Podobnie działają kolby, które wieszamy w klatkach: ścierają dziób, dostarczają witamin, są także doskonałą rozrywką dla ptaków. Do picia podajemy kanarkom wodę. Większość hodowców zaleca, by woda była przegotowana, ale przez 20 lat obserwacji i hodowli ptaków, nie zauważyłam, by woda nieprzegotowana źle wpływała na ptaki. Osobiście wody nie gotuję i od wielu lat cieszę się towarzystwem zdrowych, wesołych ptaków w dobrej kondycji. Wyjątkiem jest fakt, kiedy mamy wodę mocno chlorowaną, wtedy lepiej jej ptakom nie podawać. Kanarek chętnie napije się też rumianku lub mleka, ale nie za często i w małych ilościach. Absolutnie nie wolno podawać kanarkom następujacych pokarmów: awokado, rabarbaru, kawy, czekolady, alkoholu - nawet małe ilości są toksyczne, soli i wszelkich potraw solonych, cebuli, zielonych części pomidora, ziemniaków, karmy dla psów i kotów - zawierają bakterie zabójcze dla kanarków.
Lęgi
Jeśli kupimy sobie parkę kanarków - samca i samiczkę - jest prawie pewne, że doczekamy się potomstwa. Kanarki mnożą się chętnie i łatwo. Planując rozmnażanie kanarków, musimy zaopatrzyć się w dodatkowe klatki (nawet 2-3), gniazdo, materiał do gniazda, etc. Lęgi zaczynają się już w marcu, przy czym samiec zaczyna popisywać się swoim śpiewem od połowy lutego. Kiedy zauważymy, że ptaki kopulują, zawieszamy w klatce gniazdko (kanarki budują gniazda otwarte), może być z wikliny lub plecione. W klatce zawieszamy też nitki, z których samiczka zbuduje sobie wygodne posłanko, może to być krótko pocięta włóczka, kordonek, czy cienkie kawałki bawełnianych szmatek, można też kupić gotowy materiał do gniazda w sklepie zoologicznym. Gniazdo wieszamy możliwie jak najwyżej, ptaki lubiš się przed nami troszkę schować. Do budowy przystępuje tylko samica, a samiec zachęca jš do tego swoim śpiewem. W tym okresie można ptakom podawać pokarm jajeczny (o mieszance pisałam w żywieniu), co drugi, trzeci dzień po łyżeczce, przerywamy podawanie go w chwili, kiedy samica złoży pierwsze jajo. W klatce obowiązkowo powinno się znaleźć wapno, może to być kostka, ale z doświadczenia wiem, że kanarki chętniej skubią szkielet sepii, wapno mogą zastąpić skorupki z gotowanych jajek, trzeba je zmielić lub bardzo drobno pokruszyć. Wapno jest potrzebne samicy do prawidłowego zbudowania jaja. U kanarków jaja wysiaduje tylko samica i zaczyna je wysiadywać już w momencie zniesienia pierwszego. Aby wszystkie pisklęta wykluły się jednocześnie (starsze zawsze mają przewagę nad młodszymi), zabieramy jajo, wkładamy je do pudełka wysłanego miekkim materiałem (watą, chustkami), a samicy podkładamy sztuczne (można je kupić w sklepie zoologicznym lub zrobić z modeliny). Postępujemy tak z każdym zniesionym kolejno jajem. Po zniesieniu trzeciego, oddajemy samicy jej jajka. Samica opuszcza gniazdo na krótko, aby się trochę posilić, wykąpać i napić. Często karmi ją samiec, który też przez cały okres wysiadywania jaj śpiewa i umila samiczce długie godziny. Pisklęta klują się ślepe, głuche i nieopierzone, z zaczątkami piór, brzydkie i bardzo nieporadne, są całkowicie uzależnione od swojej mamy. Kiedy w gnieździe są już pisklęta, zaczynamy znowu podawać ptakom mieszankę jajeczną (resztki wyrzucamy wieczorem), młode są karmione przez samicę i przez samca. Po odchowaniu piskląt, samica jest ponownie gotowa do lęgów i na dźwięk śpiewu samca, przysiada na żerdzi. Jeśli nie kłóci się z młodymi i ich nie skubie, można je jeszcze przez jakiś czas zostawić razem, jeśli jednak dochodzi do bójek, trzeba młode odseparować. Aby nie przemęczać samicy, nie należy dopuszczać do większej ilości legów (2-3) i na przełomie czerwca/lipca wyjmujemy gniazdo z klatki. Pamiętajmy, że począwszy od lipca kanarki zaczynają się pierzyć, samce przestają wówczas śpiewać, a samice schodzą z gniazd. Jeśli w tym momencie w gnieździe będą jaja, młode zginą z powodu wyziębienia.
Choroby
Jest to bardzo rozległy temat, więc nie będę opisywać tutaj chorób i przypadłości, jakie mogą być przyczyną złego samopoczucia naszych podopiecznych. Aby nasze ptaki były zdrowe i zachowały dobre samopoczucie, pilnujmy, by zawsze dostawały świeży pokarm - wszelkie pajęczynki oraz stęchły, nieświeży zapach, czy wilgoć, kwalifikują ziarno do wyrzucenia. Należy też ptakom zapewnić dostęp do świeżej wody, zielonkę przed podaniem osuszyć, a wodę do kąpieli wymieniać codziennie lub nawet częściej, wedle potrzeby. Miejsce, w którym stoi dom naszych kanarków powinno być jasne, bez bezpośredniego nasłonecznienia, bez przeciągów i nie narażone na ciągłe zakłócanie ptakowi spokoju. Absolutnie nie w kuchni, ani w pobliżu telewizora. Kluczem do dobrego zdrowia kanarka jest jego uważna obserwacja. Jeśli zauważymy, że nasz ptak stał się apatyczny, smutny, ma katar, ciężko dyszy, siedzi skulony na dnie klatki, ma spuchnięte łapki, zaropiałe oczka, ma biegunkę lub zaniepokoi nas cokolwiek innego w jego zachowaniu bądź wyglądzie, skorzystajmy z pomocy weterynarza. Zdrowy ptak jest wesoły, ćwierka, chętnie się kąpie (nawet kilka razy dziennie), często się czyści, jest ciekawski, wszystko go interesuje, chętnie słucha, kiedy się do niego mówi, nie jest nerwowy, pożywia się kilka razy dziennie, skubiąc prawie wszystko, co ma do dyspozycji.
Podsumowanie
Kanarki to wdzięczne, piękne i wesołe ptaki. Jeśli zapewnimy im maksimum naszej uwagi, właściwą pielęgnację oraz dogodne warunki, będziemy się cieszyć ich pogodnym usposobieniem i ich towarzystwem przez długie lata. Pamiętajmy też o tym, że nie są to ozdoby naszych domów, a żywe stworzenia, okazujmy im więc należyty szacunek.